Κρήτη–Κύπρος: Παίρνει ξανά μπρος το GSI – Το γαλλικό πλοίο, οι NAVTEX και το ορόσημο της 31ης Δεκεμβρίου

Η εξέλιξη έχει σημασία γιατί έρχεται μόλις μία ημέρα μετά το νέο γύρο συζήτησης γύρω από τις τουρκικές αξιώσεις για το έργο. Το FullPress365 είχε καταγράψει ήδη τη σύγκρουση θέσεων Αθήνας και Άγκυρας για το ποιος έχει λόγο στις έρευνες του GSI . Τώρα, όμως, υπάρχει ένα νέο επίσημο έγγραφο: η ανακοίνωση του Λιμενικού για την αίτηση εξαίρεσης χρήσης του πλοίου ABEILLE MARENGO.

Η αίτηση αφορά τη «διενέργεια θαλάσσιας έρευνας για την εγκατάσταση υποβρύχιων καλωδίων συνεχούς ρεύματος» στο πλαίσιο της διασύνδεσης Κρήτης–Κύπρου. Πρόκειται δηλαδή για το προκαταρκτικό τεχνικό στάδιο που χρειάζεται πριν από την πραγματική πόντιση του καλωδιακού συστήματος.

ΤΙ ΑΛΛΑΖΕΙ ΤΩΡΑ

Η επανεκκίνηση δεν σημαίνει ότι αρχίζει άμεσα η τελική πόντιση. Πρώτα πρέπει να ολοκληρωθούν η αδειοδότηση του πλοίου, οι προκαταρκτικές έρευνες και η έκδοση των σχετικών NAVTEX.

Το γαλλικό ABEILLE MARENGO και η αίτηση στο Λιμενικό

Το ABEILLE MARENGO, με IMO 9388613 και γαλλική σημαία, βρίσκεται στο επίκεντρο της νέας διαδικασίας. Η αίτηση υποβλήθηκε για τη χρήση του πλοίου σε θαλάσσιες έρευνες που συνδέονται με την εγκατάσταση του συστήματος συνεχούς ρεύματος του Great Sea Interconnector.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η Next Geosolution Europe SA έχει αναλάβει, για λογαριασμό της NEXANS SA, την προκαταρκτική υποθαλάσσια έρευνα. Το αντικείμενο περιλαμβάνει ωκεανογραφικές και βυθομετρικές εργασίες κατά μήκος της σχεδιαζόμενης όδευσης μεταξύ της θαλάσσιας περιοχής της Κορακιάς στο Ηράκλειο και της Κύπρου.

Η αδειοδοτική αλυσίδα βήμα προς βήμα

Η αίτηση του πλοίου είναι το πρώτο κομμάτι της διαδικασίας και όχι το τελευταίο. Μετά την αδειοδότηση ακολουθεί η υποβολή αιτήματος για την έναρξη των εργασιών. Στη συνέχεια πρέπει να εκδοθούν οι ναυτικές οδηγίες – οι γνωστές NAVTEX – που οριοθετούν τις περιοχές και τα χρονικά παράθυρα των ερευνών.

Η διαδικασία σε 4 βήματα

1. Αίτηση εξαίρεσης/αδειοδότησης για τη χρήση του ABEILLE MARENGO
2. Έγκριση και υποβολή αιτήματος έναρξης εργασιών
3. Έκδοση των απαιτούμενων NAVTEX
4. Έναρξη των προκαταρκτικών ωκεανογραφικών και βυθομετρικών ερευνών

Το κρίσιμο σημείο είναι ότι η παρούσα φάση αφορά θαλάσσιες περιοχές εντός ελληνικών χωρικών υδάτων. Δεν μπαίνει ακόμη στις πιο ευαίσθητες περιοχές ανατολικά της Κάσου, όπου το έργο έχει βρεθεί στο επίκεντρο της ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης.

Τι λένε τα έγγραφα για τη διαδρομή

Στην αίτηση επισημαίνεται ότι, στην παρούσα φάση, δεν υπάρχει αλλαγή στη συνολική διαδικασία που αφορά τη διαδρομή των ερευνών και την προτιθέμενη όδευση του καλωδίου σε σχέση με τα έγγραφα πάνω στα οποία είχαν βασιστεί οι προηγούμενες αδειοδοτήσεις.

Αυτό είναι τεχνικά αλλά και πολιτικά σημαντικό: η επανέναρξη δεν παρουσιάζεται ως νέο σχέδιο όδευσης, αλλά ως συνέχεια της ήδη αδειοδοτημένης διαδικασίας.

Τα επίσημα έγγραφα

ΛΣ-ΕΛΑΚΤ: Αίτηση εξαίρεσης για τη χρήση του ABEILLE MARENGO

ΑΔΜΗΕ: Επίσημη σελίδα του Great Sea Interconnector

Το χρονοδιάγραμμα: έως το τέλος του 2026

Με βάση το αίτημα που έχει κατατεθεί, οι εργασίες προβλέπεται να πραγματοποιηθούν μέσα στο υφιστάμενο χρονικό πλαίσιο, δηλαδή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Αν το τεχνικό πρόγραμμα, οι άδειες ή οι συνθήκες στη θάλασσα απαιτήσουν περισσότερο χρόνο, θα χρειαστεί νέα παράταση.

Το τέλος του έτους λειτουργεί έτσι ως πρώτο πρακτικό ορόσημο. Δεν αποτελεί ημερομηνία ολοκλήρωσης ολόκληρης της διασύνδεσης, αλλά το όριο μέσα στο οποίο σχεδιάζεται να κινηθεί αυτή η φάση των ερευνών.

Γιατί το έργο είναι κάτι περισσότερο από ένα καλώδιο

Ο ΑΔΜΗΕ περιγράφει το Great Sea Interconnector ως έργο που θα εντάξει την Κύπρο – το τελευταίο μη διασυνδεδεμένο κράτος-μέλος της ΕΕ – στο ευρωπαϊκό σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Το έργο βρίσκεται επίσης στον κατάλογο των ευρωπαϊκών Έργων Κοινού Ενδιαφέροντος.

Όμως η σημασία του έχει πλέον ξεφύγει από το στενό τεχνικό και ενεργειακό πλαίσιο. Όπως έχουμε αναλύσει στο FullPress365 στο θέμα για την Ανατολική Μεσόγειο, την ενέργεια και τις νέες γεωπολιτικές ισορροπίες , το GSI είναι πλέον μέρος της συζήτησης για την ενεργειακή ασφάλεια, τις θαλάσσιες ζώνες και την προστασία κρίσιμων υποδομών.

Η επανεκκίνηση των ερευνών αποκτά ακόμη μεγαλύτερο βάρος σε μια περίοδο όπου η ενεργειακή ασφάλεια βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής. Το ίδιο ισχύει και για το πώς οι μεγάλες υποδομές επηρεάζουν την καθημερινή αγορά ενέργειας – ένα θέμα που έχουμε αναλύσει και στο BIG STORY του FullPress365 για ρεύμα, θέρμανση και ενεργειακό κόστος .

Το πραγματικό τεστ έρχεται μετά

Η σημερινή εξέλιξη έχει καθαρή πρακτική αξία, αλλά δεν λύνει όλα τα ανοιχτά ζητήματα. Οι εργασίες που δρομολογούνται τώρα βρίσκονται μέσα στα ελληνικά χωρικά ύδατα και επομένως δεν αγγίζουν ακόμη τις θαλάσσιες περιοχές όπου έχουν εκφραστεί οι πιο έντονες τουρκικές αντιδράσεις.

Το ουσιαστικό τεστ θα έρθει όταν οι έρευνες χρειαστεί να κινηθούν ανατολικότερα και το έργο περάσει ξανά από τις περιοχές που έχουν μετατρέψει το Great Sea Interconnector από τεχνική υποδομή σε γεωπολιτικό ζήτημα.

Το GSI δεν ξεκινά από την αρχή. Αυτό που ξεκινά ξανά είναι η αλυσίδα των εργασιών: άδεια, NAVTEX, έρευνα βυθού και στη συνέχεια το επόμενο τεχνικό βήμα για το καλώδιο Κρήτης–Κύπρου.