Μια αγορά ψήφου με πιο καθαρή πρώτη θέση, αλλά πολύ πιο ρευστή μάχη από κάτω καταγράφει η πρώτη φθινοπωρινή μέτρηση της Metron Analysis. Η Νέα Δημοκρατία παραμένει πάνω από το 30%, η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα χάνει έδαφος, το ΠΑΣΟΚ ανεβαίνει και μειώνει τη μεταξύ τους απόσταση, ενώ η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» της Μαρίας Καρυστιανού υποχωρεί αισθητά σε σχέση με τον Ιούνιο.
Η νέα δημοσκόπηση, που παρουσιάστηκε στο κεντρικό δελτίο του MEGA στις 24 Σεπτεμβρίου, δεν αλλάζει τον πρώτο της κατάταξης. Αλλάζει όμως αρκετά τη μεταξύ τους απόσταση των κομμάτων της αντιπολίτευσης και, κυρίως, δείχνει ότι η δυναμική που είχε καταγραφεί στις αρχές του καλοκαιριού δεν έμεινε ίδια.
Στην εκτίμηση ψήφου, η Νέα Δημοκρατία καταγράφεται στο 30,2%. Η ΕΛΑΣ βρίσκεται στο 15,8% και το ΠΑΣΟΚ ακολουθεί στο 12,6%.
Η απόσταση ανάμεσα στο πρώτο και το δεύτερο κόμμα διαμορφώνεται έτσι στις 14,4 ποσοστιαίες μονάδες, μεγαλύτερη από τις 13,3 μονάδες που κατέγραφε η προηγούμενη μέτρηση της ίδιας εταιρείας στα τέλη Ιουνίου.
Η ΝΔ μένει σταθερή, αλλά μεγαλώνει τη διαφορά
Η Νέα Δημοκρατία δεν εμφανίζει θεαματική άνοδο. Στην εκτίμηση ψήφου υποχωρεί οριακά από το 30,4% του Ιουνίου στο 30,2%, ενώ στην πρόθεση ψήφου κινείται από το 25% στο 25,1%.
Παρ' όλα αυτά, το προβάδισμά της αυξάνεται. Ο λόγος δεν είναι μια μεγάλη μετακίνηση ψηφοφόρων προς το κυβερνών κόμμα, αλλά η ταυτόχρονη υποχώρηση της δεύτερης ΕΛΑΣ.
Η αδιευκρίνιστη ψήφος, μάλιστα, περιορίζεται στο 10,4% από 12,3% τον Ιούνιο. Αυτό σημαίνει ότι το μεγαλύτερο προβάδισμα της ΝΔ καταγράφεται σε ένα περιβάλλον όπου περισσότεροι ερωτώμενοι παίρνουν ήδη θέση.
Η ΕΛΑΣ χάνει 1,3 μονάδες και βλέπει το ΠΑΣΟΚ πιο κοντά
Η μεγαλύτερη αλλαγή στη δεύτερη θέση αφορά την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα. Από το 17,1% στην εκτίμηση ψήφου τον Ιούνιο υποχωρεί στο 15,8%, χάνοντας 1,3 μονάδες.
Η τάση είναι ίδια και στην πρόθεση ψήφου, όπου το κόμμα περνά από το 14,1% στο 13,1%.
Η ΕΛΑΣ παραμένει καθαρά δεύτερη, αλλά το βασικό πολιτικό μήνυμα της μέτρησης είναι ότι η απόστασή της από το ΠΑΣΟΚ μικραίνει αισθητά. Η ψαλίδα μεταξύ τους, που τον Ιούνιο ήταν 5,7 μονάδες, περιορίζεται τώρα στις 3,2 μονάδες.
Αυτό δεν σημαίνει ότι έχει ανατραπεί η σειρά. Σημαίνει όμως ότι η μάχη για τη δεύτερη θέση γίνεται πιο ανταγωνιστική απ' ό,τι έδειχνε πριν από τρεις μήνες.
Το ΠΑΣΟΚ βγαίνει κερδισμένο από τη μέτρηση
Το ΠΑΣΟΚ είναι το κόμμα που εμφανίζει την πιο καθαρή βελτίωση ανάμεσα στους τρεις πρώτους. Στην πρόθεση ψήφου ανεβαίνει στο 10,5% από 9,4% και στην εκτίμηση ψήφου στο 12,6% από 11,4%.
Παράλληλα, βελτιώνεται και η προσωπική εικόνα του Νίκου Ανδρουλάκη. Οι θετικές γνώμες για την παρουσία του ως αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης ανεβαίνουν από 13% σε 16%, ενώ στο ερώτημα για την καταλληλότητα για την πρωθυπουργία φτάνει στο 7% από 5%.
Το 7% εξακολουθεί να είναι χαμηλό. Η σημασία του ευρήματος βρίσκεται περισσότερο στη μεταβολή παρά στο απόλυτο ποσοστό: ο Ανδρουλάκης μειώνει την προσωπική απόσταση από τον Τσίπρα.
Καρυστιανού: Από την 4η στην 8η θέση
Η πιο απότομη μεταβολή της δημοσκόπησης αφορά την «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» της Μαρίας Καρυστιανού.
Τον Ιούνιο το κόμμα καταγραφόταν στο 7,5% και βρισκόταν στην τέταρτη θέση. Στη νέα μέτρηση πέφτει στο 4,4%, χάνοντας 3,1 ποσοστιαίες μονάδες και υποχωρώντας στην όγδοη θέση.
Η πτώση είναι μεγάλη, αλλά χρειάζεται να διαβαστεί με την ίδια προσοχή που χρειάζεται κάθε δημοσκοπική μεταβολή ενός νεότερου πολιτικού σχηματισμού. Οι ψηφοφόροι τέτοιων κομμάτων συχνά έχουν μεγαλύτερη κινητικότητα και η πρόθεση μπορεί να μεταβάλλεται ταχύτερα από ό,τι σε κόμματα με σταθερότερο εκλογικό πυρήνα.
Σε κάθε περίπτωση, η εικόνα του Σεπτεμβρίου απέχει αισθητά από εκείνη του Ιουνίου και στερεί από την Καρυστιανού τη θέση της τέταρτης πολιτικής δύναμης που είχε καταγράψει στην προηγούμενη μέτρηση.
Ελληνική Λύση, ΚΚΕ, Πλεύση και Φωνή Λογικής
Πίσω από την πρώτη τριάδα, η νέα κατάταξη έχει επίσης ενδιαφέρον.
Η Ελληνική Λύση ανεβαίνει στο 6,9% από 5,7% και περνά στην τέταρτη θέση. Το ΚΚΕ ακολουθεί με 6,1%, ενώ η Πλεύση Ελευθερίας βρίσκεται στο 5,8%.
Άνοδο καταγράφει και η Φωνή Λογικής, η οποία περνά από το 3,8% στο 5,3%. Η μεταβολή της είναι μία από τις μεγαλύτερες θετικές κινήσεις της μέτρησης.
Το ΜέΡΑ25 καταγράφεται στο 3,5%, περνώντας το όριο του 3% στην εκτίμηση ψήφου. Με βάση αυτή τη μέτρηση, η επόμενη Βουλή θα ήταν εννεακομματική.
Κάτω από το όριο μένουν η Νίκη με 1,7%, ο ΣΥΡΙΖΑ με 1,5% και το Κίνημα Δημοκρατίας με 1,2%.
Μητσοτάκης 30%, Τσίπρας 13% στην καταλληλότητα
Η διαφορά γίνεται ακόμη μεγαλύτερη στο ερώτημα για τον καταλληλότερο πρωθυπουργό.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης καταγράφεται στο 30%, μία μονάδα υψηλότερα από την προηγούμενη μέτρηση. Ο Αλέξης Τσίπρας υποχωρεί στο 13% από 15%.
Η μεταξύ τους απόσταση ανοίγει έτσι στις 17 μονάδες από 14 τον Ιούνιο. Ο Νίκος Ανδρουλάκης βρίσκεται στο 7%.
Και εδώ χρειάζεται η σωστή ανάγνωση: η καταλληλότητα πρωθυπουργού δεν είναι ψήφος κόμματος. Είναι ξεχωριστός δείκτης προσωπικής αποδοχής και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν εκλογική πρόβλεψη.
Και όμως, η κοινωνική δυσαρέσκεια παραμένει
Η πολιτική εικόνα δεν σημαίνει ότι οι πολίτες εμφανίζονται ικανοποιημένοι από την καθημερινότητά τους.
Το 49% δηλώνει ότι βρίσκεται σε χειρότερη προσωπική οικονομική κατάσταση σε σχέση με έναν χρόνο πριν, ποσοστό αυξημένο κατά τέσσερις μονάδες. Μόλις το 13% λέει ότι βρίσκεται σε καλύτερη θέση.
Παράλληλα, το ποσοστό όσων θεωρούν ότι η χώρα κινείται προς τη λάθος κατεύθυνση παραμένει πολύ υψηλό, στο 66%, παρότι είναι χαμηλότερο από το 69% του Μαΐου.
Αυτό δημιουργεί ένα από τα πιο ενδιαφέροντα παράδοξα της μέτρησης: η κυβέρνηση κρατά ευρύ προβάδισμα την ίδια στιγμή που μεγάλο τμήμα της κοινωνίας δηλώνει οικονομικά πιεσμένο.
Τι δείχνει τελικά η δημοσκόπηση
Η Metron Analysis δεν καταγράφει ανατροπή. Καταγράφει αναδιάταξη.
Η Νέα Δημοκρατία παραμένει καθαρά πρώτη, χωρίς όμως να ενισχύεται ουσιαστικά σε απόλυτους όρους. Η ΕΛΑΣ κρατά τη δεύτερη θέση αλλά χάνει μέρος της δυναμικής της. Το ΠΑΣΟΚ πλησιάζει. Η Καρυστιανού χάνει σημαντικό μέρος της προηγούμενης επιρροής της. Και πίσω από αυτούς, τέσσερα μικρότερα κόμματα κινούνται σε ένα εύρος που μπορεί εύκολα να αλλάξει τη σειρά τους σε επόμενες μετρήσεις.
Αυτό είναι ίσως το πιο καθαρό μήνυμα: η πρώτη θέση είναι σταθερή, η δεύτερη όχι τόσο ασφαλής και το πολιτικό κέντρο βάρους της αντιπολίτευσης παραμένει ανοιχτό.
Μία δημοσκόπηση δεν είναι εκλογικό αποτέλεσμα. Είναι όμως φωτογραφία της στιγμής — και η φωτογραφία του Σεπτεμβρίου δείχνει μια κυβέρνηση με καθαρό προβάδισμα και μια αντιπολίτευση που ακόμη ψάχνει ποιος θα γίνει ο βασικός της πόλος.
Περισσότερα στην ΠΟΛΙΤΙΚΗ, στα θέματα για τις δημοσκοπήσεις, στις πολιτικές εξελίξεις και στη Ροή του FullPress365.