Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2024 το 19% του πληθυσμού στην Ελλάδα δήλωσε ότι δεν μπορούσε να διατηρήσει το σπίτι επαρκώς ζεστό — από τα υψηλότερα ποσοστά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Δεν είναι μόνο η τιμή της κιλοβατώρας
Η ενεργειακή φτώχεια γεννιέται από τον συνδυασμό χαμηλού εισοδήματος, υψηλού κόστους ενέργειας και κατοικίας με κακή μόνωση. Ένα παλιό διαμέρισμα με υγρασία και κουφώματα που μπάζουν χρειάζεται περισσότερη ενέργεια για να προσφέρει λιγότερη άνεση.
Έτσι, δύο νοικοκυριά με την ίδια κατανάλωση δεν έχουν απαραίτητα την ίδια θερμική ασφάλεια. Το ένα μπορεί να ζει σε αποδοτικό σπίτι και το άλλο να πληρώνει για θερμότητα που χάνεται.
Οι συνέπειες περνούν στην υγεία
Το κρύο και η υγρασία επιβαρύνουν αναπνευστικά και καρδιαγγειακά προβλήματα. Η μούχλα δεν είναι αισθητικό ελάττωμα, ενώ η συνεχής αγωνία για τους λογαριασμούς γίνεται ψυχικό βάρος.
Ο περιορισμός της θέρμανσης επηρεάζει επίσης τη μελέτη των παιδιών, την εργασία από το σπίτι και την κοινωνική ζωή. Όταν ένα σπίτι δεν είναι άνετο, οι ένοικοί του συχνά αποφεύγουν να καλέσουν άλλους μέσα.
Ανακούφιση και μόνιμη λύση
Τα επιδόματα και τα κοινωνικά τιμολόγια είναι αναγκαία για την άμεση προστασία. Δεν αρκούν όμως αν κάθε χειμώνα χρηματοδοτούμε την απώλεια θερμότητας από τα ίδια κτίρια. Χρειάζονται στοχευμένες παρεμβάσεις μόνωσης, ασφαλή συστήματα θέρμανσης και πρόσβαση των ευάλωτων νοικοκυριών στα προγράμματα αναβάθμισης.
Σε επίπεδο σπιτιού, ξεκινάμε από ασφαλείς ελέγχους: εντοπίζουμε τα σημεία όπου μπαίνει αέρας, αερίζουμε σύντομα και έντονα για την υγρασία και δεν χρησιμοποιούμε αυτοσχέδιες επικίνδυνες θερμάστρες.
Πρώτα ξεχωρίζουμε κατανάλωση, χρέωση και βλάβη
Ένας υψηλός λογαριασμός δεν εξηγείται πάντα από μία αιτία. Συγκρίνουμε τις κιλοβατώρες με αντίστοιχη περίοδο, ελέγχουμε αν η μέτρηση είναι πραγματική ή εκτιμώμενη και διαβάζουμε χωριστά πάγιο και λοιπές χρεώσεις. Για κτίριο με μόνιμο πρόβλημα υγρασίας χρειάζεται τεχνική διάγνωση, όχι μόνο μείωση της θερμοκρασίας του θερμοστάτη.
Ο οδηγός για το γιατί αυξάνεται το τελικό ποσό του ρεύματος βοηθά στη σύγκριση. Η αντιμετώπιση της μούχλας από την αιτία της είναι διαφορετική εργασία από το επιφανειακό βάψιμο. Η ενεργειακή αναβάθμιση πρέπει να αντιμετωπίζει και τα δύο: κόστος και συνθήκες κατοίκησης.
Πηγές: Eurostat – αδυναμία επαρκούς θέρμανσης κατοικίας · EU Energy Poverty Advisory Hub
Φωτογραφία: Wikimedia Commons.
