Μια ένδειξη πίεσης 14/9 σημαίνει περίπου 140/90 mmHg. Πρόκειται για τιμή που βρίσκεται στο όριο της υπέρτασης σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, όμως μία μεμονωμένη μέτρηση δεν αρκεί από μόνη της για να τεθεί διάγνωση. Αυτό που έχει σημασία είναι αν οι υψηλές τιμές επαναλαμβάνονται και αν η μέτρηση έχει γίνει σωστά.
Η αρτηριακή πίεση αλλάζει μέσα στην ημέρα και μπορεί να επηρεαστεί προσωρινά από στρες, καφέ, κάπνισμα, άσκηση, πόνο ή ακόμη και από το αν κάποιος μίλησε κατά τη διάρκεια της μέτρησης. Για τον λόγο αυτό, οι επαναλαμβανόμενες σωστές μετρήσεις έχουν μεγαλύτερη αξία από έναν μόνο αριθμό.
Τι σημαίνουν οι δύο αριθμοί 14 και 9
Η πίεση γράφεται με δύο αριθμούς:
- 14 ή 140 mmHg: είναι η συστολική πίεση, δηλαδή η πίεση στα αγγεία όταν η καρδιά συσπάται.
- 9 ή 90 mmHg: είναι η διαστολική πίεση, δηλαδή η πίεση όταν η καρδιά χαλαρώνει ανάμεσα στους παλμούς.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ορίζει την υπέρταση ως επίμονες τιμές τουλάχιστον 140 mmHg στη συστολική ή/και 90 mmHg στη διαστολική πίεση, όταν αυτό επιβεβαιώνεται με μετρήσεις σε διαφορετικές ημέρες.
Άρα το 14/9 σημαίνει ότι έχω υπέρταση;
Όχι απαραίτητα από μία μόνο μέτρηση. Το 140/90 είναι τιμή που χρειάζεται προσοχή, αλλά η διάγνωση δεν βασίζεται σε μία στιγμιαία ένδειξη.
Αν η πίεση είναι 14/9 μία φορά και στις επόμενες σωστές μετρήσεις πέφτει χαμηλότερα, μπορεί να επρόκειτο για προσωρινή άνοδο. Αν όμως εμφανίζεται ξανά και ξανά κοντά ή πάνω από αυτά τα επίπεδα, χρειάζεται αξιολόγηση από επαγγελματία υγείας.
Τι άλλαξε στις ευρωπαϊκές οδηγίες
Οι νεότερες οδηγίες της European Society of Cardiology (ESC) τονίζουν ότι ο καρδιαγγειακός κίνδυνος αυξάνεται σταδιακά όσο ανεβαίνει η πίεση και δεν υπάρχει ένα απόλυτο «διακόπτης» ανάμεσα στο φυσιολογικό και στο επικίνδυνο.
Παρόλα αυτά, το όριο 140/90 mmHg εξακολουθεί να χρησιμοποιείται για τον ορισμό της υπέρτασης στο ιατρείο. Η τελική εκτίμηση λαμβάνει υπόψη και την ηλικία, το ιστορικό, τον συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο και μετρήσεις εκτός ιατρείου.
Πώς μετράμε σωστά την πίεση στο σπίτι
Για να έχει αξία η μέτρηση, χρειάζεται όσο γίνεται σταθερή διαδικασία:
- καθίστε ήρεμα για περίπου 5 λεπτά πριν τη μέτρηση,
- η πλάτη να στηρίζεται και τα πόδια να πατούν στο πάτωμα,
- το χέρι να στηρίζεται περίπου στο ύψος της καρδιάς,
- η περιχειρίδα να έχει σωστό μέγεθος και να τοποθετείται στο γυμνό μπράτσο,
- μη μιλάτε κατά τη διάρκεια της μέτρησης,
- κάντε δύο μετρήσεις με μικρή απόσταση μεταξύ τους και κρατήστε σημειώσεις.
Αν θέλετε περισσότερους καθημερινούς οδηγούς, δείτε και την ενότητα ΧΡΗΣΙΜΑ του FullPress365.
Τι μπορεί να ανεβάσει προσωρινά την πίεση
Μια υψηλότερη ένδειξη δεν σημαίνει πάντα χρόνια υπέρταση. Η πίεση μπορεί να ανέβει προσωρινά μετά από έντονη σωματική δραστηριότητα, στρες, έλλειψη ύπνου, καφεΐνη, νικοτίνη ή πόνο.
Για αυτό είναι προτιμότερο να κοιτάμε ένα μικρό «ημερολόγιο» μετρήσεων και όχι να βγάζουμε συμπέρασμα από ένα μόνο νούμερο.
Πότε χρειάζεται να μιλήσεις με γιατρό
Αν οι μετρήσεις στο σπίτι επαναλαμβάνονται συχνά γύρω ή πάνω από 140/90 mmHg, είναι σωστό να γίνει ιατρική εκτίμηση. Ο γιατρός μπορεί να αποφασίσει αν χρειάζονται περισσότερες μετρήσεις, 24ωρη καταγραφή ή εξετάσεις για συνολικό καρδιαγγειακό κίνδυνο.
Η πίεση συχνά δεν προκαλεί συμπτώματα. Για αυτό το ότι κάποιος «νιώθει καλά» δεν αρκεί για να αποκλειστεί η υπέρταση.
Πότε η πολύ υψηλή πίεση είναι επείγουσα
Ο WHO αναφέρει ότι πολύ υψηλές τιμές, περίπου 180/120 mmHg ή περισσότερο, μπορούν να συνοδεύονται από συμπτώματα όπως έντονος πονοκέφαλος, πόνος στο στήθος, δύσπνοια, θολή όραση, σύγχυση ή άλλα νευρολογικά συμπτώματα.
Αν πολύ υψηλή πίεση συνοδεύεται από τέτοια συμπτώματα, χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια.
Τι βοηθά γενικά στον έλεγχο της πίεσης
Οι βασικές συνήθειες που συνδέονται με καλύτερο έλεγχο της πίεσης είναι η μείωση του υπερβολικού αλατιού, η τακτική φυσική δραστηριότητα, η διατήρηση υγιούς βάρους, η αποφυγή καπνού και ο περιορισμός της υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ.
Για θέματα καθημερινότητας και ενημέρωσης από την Ελλάδα μπορείτε να δείτε επίσης την ενότητα ΕΛΛΑΔΑ, ενώ όλα τα νέα άρθρα υγείας θα συγκεντρώνονται στην ενότητα ΥΓΕΙΑ.
Συχνές ερωτήσεις
Είναι υψηλή η πίεση 14/9;
Είναι τιμή στο όριο της υπέρτασης και χρειάζεται επανάληψη σωστών μετρήσεων. Μία μόνο μέτρηση δεν αρκεί για διάγνωση.
Αν έχω 14/9 αλλά νιώθω καλά, υπάρχει θέμα;
Η υψηλή πίεση συχνά δεν προκαλεί συμπτώματα. Αν οι τιμές επαναλαμβάνονται, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Πότε πρέπει να ξαναμετρήσω;
Αν μια μέτρηση βγει υψηλή, καθίστε ήρεμα και επαναλάβετε τη μέτρηση σωστά. Για την αξιολόγηση της πίεσης έχει μεγαλύτερη αξία σειρά μετρήσεων σε διαφορετικές ώρες και ημέρες.
Η πίεση 14/9 είναι επείγον περιστατικό;
Συνήθως όχι από μόνη της. Πολύ υψηλότερες τιμές, ιδιαίτερα περίπου 180/120 mmHg ή περισσότερο μαζί με συμπτώματα όπως πόνος στο στήθος, δύσπνοια, σύγχυση ή νευρολογικές διαταραχές, χρειάζονται άμεση ιατρική βοήθεια.
Πηγές: World Health Organization — Hypertension · European Society of Cardiology — 2024 Guidelines · WHO — World Hypertension Day.